"Biblioteka Analiz" nr 269

No i stało się. Ku memu ogromnemu zdziwieniu stanęliśmy z panem Łukaszem Gołębiewskim po dwóch stronach barykady. Zdziwieniu, bo obydwaj stoimy na gruncie ochrony twórczości prawem autorskim. Tym większemu zdziwieniu, że to pan Łukasz broni tezy o bardzo rychłej śmierci książki wydawanej na papierze (ma ona umrzeć, gdy tylko czytniki elektroniczne będą kosztowały złotówkę) i – paradoksalnie – broni teraz książki papierowej tak zaciekle, jak gdyby przyszłość elektroniczna nigdy nie miała nadejść. Ja uważam inaczej – jestem głęboko przekonany, że resztę swego życia zawodowego poświęconego książce spędzę produkując i sprzedając książki w wersji papierowej – stale jednak poszerzając margines ich elektronicznych wersji. Dlatego jako prezes PIK zmierzam w dwóch kierunkach – po pierwsze, by unowocześnić rynek książki tradycyjnej (głównie poprzez stworzenie systemu pełnej informacji o książce dostępnej na rynku) i zbliżyć się do standardów rynku niemieckiego czy francuskiego; po drugie, by zapewnić wydawcom możliwość sprzedaży książek w wersji elektronicznej na wiele sposobów, nie dopuszczając do monopolizacji rynku przez kogokolwiek.

Demokracja polega nie tylko na uczestnictwie, aby uczestniczyć, trzeba mieć możliwość głosu. Wydaje mi się, że w wielu sytuacjach członkowie PIK tej możliwości są pozbawiani, ważne dla środowiska sprawy prezes pilotuje samodzielnie, informując zaledwie członków o ich przebiegu, niestety – często w momencie gdy te nabrały już swojego rytmu. Tak jest m.in. w przypadku elektronicznego egzemplarza obowiązkowego, choć podobnie było również w sprawie stanowiska dotyczącego ugody z Google. Prezes informował, nie oczekując od pozostałych członków PIK uczestnictwa. Choćby w formie elektronicznego głosowania, skoro inaczej nie można.

No i nadzieje okazały się płonne. Negocjacje, które na początku lutego podjęły dwie organizacje branżowe: Polska Izba Książki i Polskie Towarzystwo Przyjaciół Książek, nie przyniosły żadnych pozytywnych rozstrzygnięć. Organizatorzy Warszawskich Targów Książki (13-16 maja) i 55. Międzynarodowych Targów Książki w Warszawie (20-23 maja) wyraźnie zwarli szyki i robią swoje. 23 lutego Murator Expo podpisał umowę wynajmu sal stołecznego Pałacu Kultury i Nauki w związku z organizacją WTK. „Pałac nie jest tanim miejscem do organizacji targów. Jednak w chwili obecnej w Warszawie nie ma lepszego miejsca do organizacji WTK – międzynarodowej imprezy targowej z rozbudowaną formułą konferencyjną. (…) Przygotowania do WTK zarówno pod względem programowym jak i akwizycji wystawców przebiegają znakomicie, więc nie miałem jakichkolwiek wątpliwości czy podpisać umowę w najszybszym możliwym terminie. Gdyby takie wątpliwości się pojawiły – przeciągałbym sprawę nawet do maja podobnie jak organizator Międzynarodowych Targów Książki w ubiegłym roku” – mówił, cytowany w wydanym przy tej okazji komunikacie Jacek Oryl, prezes firmy Murator Expo.

Z punktu widzenia wydawcy edukacyjnego najważniejsza kwestia to dotarcie do nauczyciela. System dystrybucji Macmillan Polska oparty jest na zespole własnych przedstawicieli. Jak wygląda to w praktyce?

W firmie pracuje dwóch menadżerów sprzedaży, Daniel Wyzina w Krakowie i Przemysław Sokołowski we Wrocławiu. Obydwaj zresztą pracują w Macmillanie razem ze mną od samego początku, czyli już dziesięć lat.

Jakim obszarem zarządzają?

Daniel Wyzina odpowiedzialny jest za Polskę-południe, czyli województwa: małopolskie, podkarpackie, świętokrzyskie, łódzkie, lubelskie, śląskie, dolnośląskie i opolskie. Natomiast Przemysław Sokołowski zarządza Polską-północ, czyli pozostałą częścią kraju, w tym Warszawą.

Obaj są etatowymi pracownikami firmy?

Tak, zresztą tak jak wszyscy nasi reprezentanci, których mamy obecnie 30. Większość z nich pracuje we własnych domach, ale firma zapewnia im samochody służbowe, laptopy i telefony.

3 marca, w Dzień Pisarza (a jakże), oficjalnie trafiła do księgarń biografia Ryszarda Kapuścińskiego pióra Artura Domosławskiego, reportera, publicysty, dziennikarza „Gazety Wyborczej”. Wreszcie – jak sam przyznaje – przyjaciela bohatera swej pracy. Już na dwa miesiące przed premierą wzbudziła pierwsze, dość kontrowersyjne reakcje. Na tydzień przed pojawieniem się w sprzedaży, głównie wskutek protestów wdowy po Kapuścińskim, na drodze sądowej zamierzającej wstrzymać publikację, stała się tematem numer jeden w polskich mediach, przy okazji wymiany zdań konfrontując kolegów po piórze obu panów, a także (przede wszystkim!) zwykłych Polaków, nie mających z zawodem dziennikarza czy reportażysty wiele wspólnego. Bo autor „Wojny futbolowej” to przecież, o czym pisze nieco dalej w felietonie Andrzej Nowakowski, nasze dobro narodowe.

„Europa krzyżem bogata”, najnowszy album wydawnictwa Biały Kruk, dzieło Adama Bujaka i ks. kard. Stanisława Nagy’ego, miał podwójną premierę. Na spotkanie 12 lutego w krakowskim Pałacu Arcybiskupim przy ul. Franciszkańskiej 3 przybyło aż czterech kardynałów. Oprócz gospodarza – kard. metropolity Stanisława Dziwisza – obecni byli kardynałowie: Stanisław Nagy (autor tekstu do albumu), Franciszek Macharski i Marian Jaworski. Obecność tych hierarchów, a także przedstawicieli kultury i polityki, świadczy o randze wydarzenia, jakim była premiera publikacji, która jest stanowczym i pierwszym artystycznym głosem w obronie krzyża.

„To, co się dzieje wokół mojej książki – powiada Artur Domosławski w rozmowie z Katarzyną Janowską („Przekrój” nr 9/2010) – to jakieś szaleństwo”. Faktycznie: opublikowanie przez dziennikarza „Gazety Wyborczej” dzieła „Kapuściński non-fiction” zdaje się zaprzątać społeczną uwagę w stopniu równie intensywnym co olimpijski triumf boskiej Justyny. Te dwa szaleństwa w zasadzie zdominowały wszystkie dzienniki oraz tygodniki. Dotychczasowe medialne gwiazdy rozmaitych sejmowych komisji są już passé. Narodowy podziw budzi już nie Beata Kempa, lecz Justyna Kowalczykówna. Już nie skrywane karty z życiorysów posłów Zbigniewa Chlebowskiego czy Mirosława Drzewieckiego wywołują dreszcz emocji Polaków, a biografia autora „Cesarza” w bezkompromisowej wersji Artura Domosławskiego. Ma rację jej autor: tak, to w istocie szaleństwo. Szaleństwo tym większe, że w zasadzie sama książka okazuje się nieledwie mało istotnym pretekstem owej medialnej zawieruchy, wszak niewielu ją przeczytało. Po prostu – jest ona dostępna dopiero od paru dni, natomiast awantura trwa od kilkunastu. Można sobie wyobrazić, co się będzie działo, kiedy naród dzieło Domosławskiego przeczyta!…