Prószyński i S-ka SA - Rynek Książki

Prószyński i S-ka SA
02-651 Warszawa, ul. Garażowa 7,
tel. (022) 6077770, 6077920, fax (022) 8435115,
http://www.proszynski.pl, e-mail info@proszynski.pl

W 2005 roku po raz pierwszy od kilku lat wzrosły przychody ze sprzedaży książek wydawnictwa Prószyński i S-ka – o 3 proc. – z 28,3 do 29,1 mln zł. Efekty przynosi przebudowa oferty, wprowadzenie większej liczby lżejszych tytułów z beletrystyki, w tym popularnych polskich autorów, których oficyna skutecznie wypromowała w ostatnich latach.
Lata 2001-2003 były okresem poważnych zmian w funkcjonowaniu Prószyńskiego i S-ki, dzisiaj można mówić o nowym obliczu tej oficyny. Zlikwidowano własne nierentowne księgarnie, zmniejszono stan zatrudnienia i liczbę oferowanych tytułów, przebudowano ofertę książkową, a co najważniejsze – zrezygnowano z wydawania czasopism, które w marcu 2002 roku zostały sprzedane spółce Agora. W rezultacie przychody całej firmy spadły ponad dwukrotnie – z 95,2 mln zł w 2001 roku do 39,3 mln zł w 2002 roku. Przychody ze sprzedaży własnych książek także systematycznie spadały – w latach 1999-2004 łącznie o 23 proc. W 2003 roku zaczęto stopniowo odbudowywać okrojoną wcześniej ofertę. Liczba tytułów wzrosła o 24 proc. – z 290 do 359, zaś pierwszych wydań o 27 proc. – ze 142 do 180. W 2004 roku utrzymano ofertę na podobnym poziomie – 357 tytułów ogółem i 188 pierwszych edycji, ale w 2005 roku tytułów znowu było mniej – 319 ogółem, w tym 176 nowości. Nadal redukowano zatrudnienie. Na koniec 2005 roku spółka zatrudniała już tylko 67 osób, podczas gdy w 1999 roku było ich 512 (ale większość zatrudnionych w dziale czasopism).
Pierwsze oznaki poważnego kryzysu w firmie widać było już w 1999 roku. Przychody spółki zaczęły spadać, zysk netto z 5,8 mln zł w 1998 roku spadł w roku następnym do 270 tys. zł. Poziom zapasów wzrósł wówczas do 36 mln zł, zadłużenie w bankach sięgało 19 mln zł, a drugie tyle w drukarniach. W sprawozdaniu finansowym z 1999 roku zobowiązania krótkoterminowe wynosiły już 41 mln zł, a w 2000 roku nawet 53 mln zł. Jeszcze wyższy był poziom zadłużenia w sprawozdaniach skonsolidowanych Grupy Kapitałowej Prószyński i S-ka (57 mln zł zobowiązań krótkoterminowych w 2000 roku). Firma wyraźnie przeinwestowała – w nierentowne czasopisma, kupowane prawa autorskie do setek tytułów książkowych, w kolejne serwisy internetowe. Błędna okazała się polityka akcjonariuszy, którą najlepiej scharakteryzował prezes zarządu spółki, Mieczysław Prószyński, mówiąc w 1999 roku: Gdybyśmy osiągnęli zysk, to oznaczałoby, że stać nas było na wzięcie większego kredytu i na większe inwestycje . Tych dokonywano w końcówce prosperity na rynku mediów – w kilka, kilkanaście miesięcy później zaczął się spadek wysokości nakładów, zmniejszanie się wpływów z reklam i prenumerat. W rezultacie firma była zmuszona do wyprzedaży części aktywów. Na początku 2002 roku dział czasopism został wydzielony do osobnej spółki, a następnie sprzedany Agorze. Księgarnie firmowe w większości odkupiła Grupa Matras. Z koncernu o rocznych obrotach powyżej 100 mln zł pozostała spółka wydająca jedynie książki.
Wraz z kryzysem w całej firmie gorsze wyniki notował w latach 1999-2002 dział książek. Przychody w ciągu czterech lat spadły o 17 proc. Polityka bardzo niskich cen, jaką firma prowadziła do 1999 roku, nie sprawdziła się. Wiele tytułów było nietrafionych, co zresztą nie powinno dziwić w sytuacji, gdy wydawnictwo w ciągu sześciu lat (1995 - 1999) zwiększyło ich liczbę ze 119 do 527. Zaliczki za prawa autorskie często były przepłacane w wyścigu o najlepsze tytuły, ale brak doświadczenia w ich promowaniu [...]